Sinh viên 20 tuổi lệ thuộc khí cười: Câu chuyện gây sốc và cách điều trị hiệu quả

Khí cười (N2O) đang trở thành mối nguy hiểm tiềm ẩn cho sức khỏe tâm thần của giới trẻ.

Tiền sử và hiện trạng của bệnh nhân

Vào chiều 12‑1, tại tọa đàm “Bóng cười – nước mắt sau những cuộc vui”, bác sĩ Lê Thị Phương Thảo – chuyên gia tại Viện Sức khỏe Tâm thần, Bệnh viện Bạch Mai – đã chia sẻ một trường hợp thực tế: một nữ sinh 20 tuổi phải mang bình khí cười (N2O) khi đến khám sức khỏe tâm thần vì không kiểm soát được cơn thèm.

Quá trình nghiện kéo dài

Người bệnh bắt đầu tiếp xúc với “bóng cười” khi còn học trung học cơ sở, chỉ thử vài lần trong các buổi tụ tập bạn bè. Khi lên trung học phổ thông, tần suất tăng lên do áp lực đồng bào, và khi vào đại học, cô không chỉ dùng theo lời mời mà còn tự mua, thậm chí mang bình mini giấu trong balo.

Số lượng tiêu thụ tăng dần: từ 1‑2 quả mỗi lần, lên 10‑20 quả/ngày. Khi các quả bóng nhỏ không đủ, cô chuyển sang dùng bình khí lớn, mua bình mini để dễ che giấu. Tần suất cũng tăng từ một bình mỗi tuần lên một bình mỗi 1‑2 ngày.

Gia đình chỉ phát hiện sau khi tình cờ thấy một bình khí lạ trong phòng và nhận thấy các dấu hiệu rối loạn tâm thần: tê bì tay chân, trầm cảm, lo âu. Khi nhập viện, bệnh nhân đã lệ thuộc khí cười trong 6‑7 năm.

Bóng cười gây nghiện như thế nào?

Bóng cười, hay còn gọi là bóng khí N2O, chứa nitrous oxide – một chất gây hưng phấn và ảo giác ngắn hạn. N2O tác động trực tiếp lên hệ thần kinh trung ương, tạo cảm giác cười không kiểm soát trong vài phút. Tuy nhiên, lặp lại việc hít N2O gây tổn thương não và tủy sống, biểu hiện bằng tê bì tay chân, yếu liệt, rối loạn vận động, suy giảm trí nhớ và thậm chí phụ thuộc vào xe lăn.

Theo bác sĩ Thảo, việc tiêu thụ trên 10‑20 quả trong một lần, lặp lại nhiều lần, có thể gây ngộ độc mạnh, dẫn đến di chứng mạn tính. Ngộ độc cấp tính còn gây rối loạn tri giác, chóng mặt, lú lẫn, tim đập nhanh, rối loạn nhịp tim, phù phổi cấp và thậm chí ngừng tim.

Phương pháp điều trị và hỗ trợ

Sau khi nhập viện tại Viện Sức khỏe Tâm thần, bệnh nhân được áp dụng phác đồ kết hợp: thuốc giảm lo âu, trị liệu tâm lý, và can thiệp kích thích từ trường xuyên sọ (rTMS). Gia đình đóng vai trò quan trọng trong việc giám sát và tạo môi trường không có tiếp cận N2O.

Kết quả sau 6 tháng điều trị cho thấy cảm giác thèm giảm đáng kể; bệnh nhân đã ngừng hoàn toàn việc sử dụng khí cười và đang được theo dõi định kỳ.

Những cảnh báo từ các chuyên gia

Tiến sĩ‑bác sĩ Lê Thị Thu Hà, Trưởng phòng Rối loạn Sử dụng Chất và Hành vi, nhấn mạnh rằng đa số bệnh nhân nhập viện trong trạng thái nặng và quá trình điều trị kéo dài. Các chuyên gia cảnh báo: “Ở Việt Nam đã ghi nhận nhiều trường hợp tử vong ngay sau khi sử dụng khí cười tại quán bar hoặc club do ngạt hoặc rối loạn hô hấp cấp.”

Họ khuyến cáo phụ huynh cần chú ý các dấu hiệu bất thường như thay đổi hành vi, giảm năng lực học tập, hay xuất hiện các triệu chứng thần kinh. Khi nghi ngờ, hãy đưa con đến các cơ sở y tế chuyên sâu để được khám và can thiệp sớm.

Kết luận

Khí cười không chỉ là “đồ chơi” giải trí nguy hiểm mà còn là nguyên nhân gây nghiện nghiêm trọng, ảnh hưởng lâu dài tới sức khỏe tâm thần và thần kinh. Việc nâng cao nhận thức, giáo dục cộng đồng và tạo môi trường giám sát chặt chẽ là yếu tố then chốt để ngăn ngừa các trường hợp nghiện N2O.

Bạn hoặc người thân có dấu hiệu lệ thuộc khí cười, hãy liên hệ ngay với cơ sở y tế gần nhất để được tư vấn và hỗ trợ kịp thời.